Greek Unions

Θεωρία και Πράξη του Εργατικού Συνδικαλισμού

ΤΟ ΦΑΝΤΑΣΜΑ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ Τι έκανες στον πόλεμο, τραπεζοϋπάλληλε; (του Τάσου Κωστόπουλου, Εφημερίδα των Συντακτών,4-5 Ιουνίου 2016)

leave a comment »

«Πάσα απεργία θα θεωρείται ως εχθρική εκδήλωσις του πληθυσμού έναντι των Αρχών Κατοχής ακόμη και αν δεν θίγονται στρατιωτικά συμφέροντα»

Βίλχελμ Σπάιντελ, Στρατιωτικός Διοικητής Ελλάδος (10/9/1943)

Μολονότι κυκλοφορούν χιλιάδες βιβλία για την Ελλάδα της Κατοχής και του Εμφυλίου, δεν είναι λίγες οι πτυχές της κοινωνικής και πολιτικής πραγματικότητας της περιόδου που εξακολουθούν να παραμένουν στη σκιά.

Ιδίως όσον αφορά την καθημερινότητα των μεγάλων αστικών κέντρων και πρώτα απ’ όλα της πρωτεύουσας: πώς βίωσαν οι διαφορετικές κοινωνικές τάξεις και ομάδες της την εμπειρία της ναζιστικής κατοχής και όσα αυτή συνεπαγόταν, πώς αυτά τα διαφορετικά βιώματα διαπλέχθηκαν με το δίπολο αντίσταση-δωσιλογισμός και τις ενδιάμεσες «γκρίζες ζώνες», πώς όλες αυτές οι αντιθέσεις εξέβαλαν στα 33 θυελλώδη μερόνυχτα των Δεκεμβριανών, τι ακριβώς συνέβη στα αστικά μετόπισθεν του καθαυτό Εμφυλίου…

Συλλογική εμπειρία πολύ περισσότερο ταξικά επικαθορισμένη εδώ απ’ ό,τι στην επαρχία, καθώς μέσα σε λίγα τετραγωνικά χιλιόμετρα πυκνοκατοικημένης γης, ακόμη και σε διπλανούς δρόμους ή σπίτια, συνυπήρχαν ο μεγάλος πλούτος με την ακραία φτώχεια, ο λιμός με τη χλιδή, οι προσφυγικοί καταυλισμοί με τις αστικές πολυκατοικίες, η οργανωμένη πάλη με την απεγνωσμένη ή κοινωνικά αδιάφορη αναζήτηση προσωπικών λύσεων.

ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟΝ ΣΥΜΒΑΝΤΩΝ
Εξαιρετικά καλοδεχούμενο, ως εκ τούτου, το τεκμήριο που εξέδωσε ο ιστορικός και αρχειονόμος Ζήσιμος Συνοδινός, καλύπτοντας ένα κενό αυτού του παζλ: το κατοχικό και μετακατοχικό «Ημερολόγιον συμβάντων» του κεντρικού καταστήματος (Σταδίου 38 και Κοραή) της Τράπεζας Αθηνών, ιδρύματος που υπήρχε από το 1893 και το οποίο έμελλε να συγχωνευτεί το 1953 από την κυβέρνηση Παπάγου-Μαρκεζίνη με την Εθνική Τράπεζα – με τις συνήθεις σ’ αυτές τις περιπτώσεις ανθρωποθυσίες 1.500 απολύσεων και αναγκαστικών πρόωρων συνταξιοδοτήσεων.
Μέσα από τις σελίδες του λακωνικού αυτού ντοκουμέντου κι ακόμη περισσότερο μέσα από τον πλούσιο υπομνηματισμό του επιμελητή, που φωτίζει πρόσωπα και πράγματα αξιοποιώντας το αρχείο της Εθνικής και ποικίλες δημοσιευμένες πηγές, προβάλλει ανάγλυφα η εικόνα μιας ολόκληρης κοινωνικής κατηγορίας Αθηναίων της εποχής, που βρέθηκε -κι αυτή- στη δίνη των γεγονότων: των τραπεζικών υπαλλήλων, τυπικών εκπροσώπων της τότε μικροαστικής τάξης και συνάμα εργαζομένων σ’ έναν κλάδο ζωτικό για τη λειτουργία της υπόλοιπης οικονομίας.

Το «Ημερολόγιον» ξεκινά στις 2 Απριλίου 1943, με το αίτημα του Ιταλικού Φρουραρχείου για «ονομαστικήν κατάστασιν του Προσωπικού» του καταστήματος, «μετά των διευθύνσεων κατοικιών και του τόπου γεννήσεως ενός εκάστου υπαλλήλου» (σ. 49).

Είχαν προηγηθεί οι μεγάλες απεργίες και διαδηλώσεις ενάντια στην επιστράτευση (24-25/2 και 4-5/3/1943) και ο αντικατοχικός εορτασμός της 25ης Μαρτίου, με μαζική συμμετοχή των τραπεζικών.

Ο συντάκτης του κατάστιχου παραμένει ανώνυμος, από τις διατυπώσεις του συνάγεται ωστόσο πως ήταν κάποιο υψηλόβαθμο στέλεχος, με διακριτικές αλλά εμφανείς εκδηλώσεις συμπάθειας για το αντιστασιακό κίνημα· πάντως όχι ο επόπτης ασφαλείας του καταστήματος, τα καθήκοντα και οι προσβάσεις του οποίου κινούνταν σε εντελώς διαφορετικό επίπεδο (σ. 41-43).

Μετά τη Βάρκιζα το τετράδιο συμπληρώνεται πολύ σποραδικά (μόλις 10 εγγραφές μεταξύ 16/10/1945 και 24/3/1948), από υπάλληλο με διαφορετικό γραφικό χαρακτήρα – και, απ’ ό,τι φαίνεται, νοοτροπία.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου….
http://www.efsyn.gr/arthro/ti-ekanes-ston-polemo-trapezoypallile

Written by antiracistes

Ιουνίου 5, 2016 στις 10:57 πμ

Αναρτήθηκε στις Αναδημοσιεύσεις, Uncategorized

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: